Czym jest strefa czystego transportu?

Instytucję wprowadziła ustawa o elektromobilności i paliwach alternatywnych. Gmina może utworzyć strefę na drogach, którymi zarządza, i zakazać w niej wjazdu pojazdów samochodowych innych niż elektryczne, napędzane wodorem, napędzane gazem ziemnym oraz wyłączone uchwałą (art. 39 ust. 1 ustawy o elektromobilności i paliwach alternatywnych). Ustawa z góry zwalnia między innymi pojazdy służb, zarządców dróg i auta oznaczone jako przewożące osoby niepełnosprawne (art. 39 ust. 2).

Najwięcej zależy od uchwały. To w niej rada gminy wyznacza granice strefy, organizację ruchu i dodatkowe wyłączenia (art. 39 ust. 4, art. 40 ust. 2), na przykład dla aut spełniających określone normy emisji spalin. Może też, najwyżej na trzy lata od utworzenia strefy, wpuszczać w wyznaczonych godzinach inne pojazdy za opłatą (art. 39 ust. 5). Projekt uchwały przechodzi konsultacje z mieszkańcami trwające co najmniej 21 dni (art. 40 ust. 3).

Strefa nie zawsze jest dobrowolna. Gdy ocena jakości powietrza wykaże przekroczenie średniorocznego poziomu dopuszczalnego dwutlenku azotu w mieście liczącym ponad 100 tysięcy mieszkańców, rada gminy ustanawia ją od 1 stycznia kolejnego roku (art. 39 ust. 3a).

Wjazd oznacza znak D-54 „strefa czystego transportu”, a wyjazd znak D-55 (§ 60d rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych). Uprawnienie sprawdza się według nalepki na przedniej szybie albo danych z centralnej ewidencji pojazdów, zależnie od wyboru gminy (art. 39 ust. 9).

Dla przeprowadzek i wywozu najważniejsze jest to, że strefa dotyczy także samochodów dostawczych. Starszy bus z silnikiem Diesla może nie mieć prawa wjazdu pod adres w centrum, jeśli uchwała nie obejmuje go wyjątkiem. Przed kursem do miasta ze strefą sprawdza się więc samą uchwałę, a nie tylko znaki przy drodze.