KrótkoGmina jako spadkobierca to spadkobierca ustawowy ostatniej kolejności: gmina ostatniego miejsca zamieszkania zmarłego dziedziczy, gdy brak małżonka, krewnych powołanych z ustawy i dzieci małżonka. Nie może odrzucić spadku i przyjmuje go z dobrodziejstwem inwentarza.
Regułę zawiera art. 935 k.c.. Gmina dziedziczy dopiero wtedy, gdy po zmarłym nie ma małżonka, krewnych powołanych z ustawy ani pasierbów, którzy mogliby dziedziczyć. Jeśli ostatniego miejsca zamieszkania w Polsce nie da się ustalić albo zmarły mieszkał za granicą, spadek przypada Skarbowi Państwa.
W praktyce gmina dziedziczy nie tylko po osobach zupełnie samotnych. Częściej dzieje się tak wtedy, gdy rodzina kolejno odrzuca zadłużony spadek. Każdy, kto odrzucił, jest traktowany jak ktoś, kto nie dożył otwarcia spadku, więc spadek schodzi coraz niżej, aż do ostatniej pozycji w kolejce.
Gmina i Skarb Państwa nie mogą odrzucić spadku, który przypadł im z ustawy, i nie składają oświadczenia o przyjęciu. Spadek uważa się za przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza (art. 1023 k.c.), więc za długi odpowiadają tylko do wartości stanu czynnego. Zanim sąd stwierdzi nabycie spadku przez gminę, zwykle wzywa ewentualnych spadkobierców ogłoszeniem w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, dając im trzy miesiące na zgłoszenie się (art. 673 k.p.c.).
Po zmarłym mieszkańcu Łodzi spadkobiercą jest w takiej sytuacji miasto. Jako właściciel decyduje wtedy o lokalu i jego zawartości, a krewni, którzy odrzucili spadek, nie mają już prawa wynosić z mieszkania rzeczy zmarłego. Mogą odebrać tylko to, co było ich własnością, na przykład pożyczony sprzęt.