Czym są ruchomości domowe?

Granica między ruchomością a częścią lokalu wynika z art. 47 k.c.: częścią składową jest to, czego nie da się odłączyć bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości. Wolnostojąca szafa, kanapa czy pralka to ruchomości. Zabudowa kuchenna wpasowana na wymiar i przykręcona do ścian, grzejniki czy wanna bywają już traktowane jak część lokalu. Przedmioty połączone z lokalem tylko na pewien czas jego częścią się nie stają.

Prawo spadkowe chroni domowników. Osoby bliskie, które mieszkały ze zmarłym, mogą przez trzy miesiące korzystać z urządzenia domowego jak dotąd (art. 923 k.c.). Małżonek dziedziczący z ustawy może ponadto żądać ponad swój udział przedmiotów urządzenia domowego, z których korzystał razem ze zmarłym albo sam (art. 939 k.c.). Nie przysługuje mu to, gdy dziedziczy razem z dziećmi zmarłego mieszkającymi z nim w chwili śmierci, ani gdy wspólne pożycie ustało jeszcze za życia.

W wykazie i spisie inwentarza ruchomości wycenia się według stanu i cen z dnia śmierci. Dla mebli z płyty i sprzętu sprzed dekady wartość rynkowa bywa bliska zeru, co nie zmienia faktu, że należą do spadkobierców.

Przykład: mąż umiera bezdzietnie, dziedziczą żona i jego rodzice. Wdowa może zażądać, by pralka, telewizor, łóżko i naczynia, z których korzystali razem, przypadły jej ponad udział. Teściowie nie wywiozą ich na własną rękę.