KrótkoWstąpienie w najem to przejście najmu mieszkania po śmierci najemcy na bliskie mu osoby, z mocy samego prawa. Dotyczy osób wymienionych w kodeksie cywilnym, które stale mieszkały z najemcą w tym lokalu do chwili jego śmierci.
Zasady opisuje art. 691 kodeksu cywilnego. W stosunek najmu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca miał obowiązek alimentacyjny, oraz osoba, która pozostawała z nim faktycznie we wspólnym pożyciu. Warunek jest jeden: stale mieszkały z najemcą w tym lokalu do chwili jego śmierci.
Wstąpienie w najem to nie dziedziczenie. Najem przechodzi poza spadkiem, a osoby wstępujące nie muszą być spadkobiercami. Może się więc zdarzyć, że w najem wstępuje partnerka zmarłego, a meble i inne rzeczy w mieszkaniu dziedziczą jego dzieci z pierwszego małżeństwa. Gdy żadna z wymienionych osób nie mieszkała z najemcą, najem wygasa (art. 691 § 3). Spółdzielcze lokatorskie prawo to nie najem, więc tam obowiązują przepisy ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.
Osoby, które wstąpiły w najem, mogą go wypowiedzieć z zachowaniem terminów ustawowych, nawet gdy umowa była zawarta na czas oznaczony (art. 691 § 4). Przepisów tych nie stosuje się, gdy umiera jeden ze współnajemców (art. 691 § 5).
Przy mieszkaniach komunalnych zarządca zwykle oczekuje formalnego oświadczenia. Zarząd Lokali Miejskich w Łodzi udostępnia do pobrania formularz „Oświadczenie o wstąpieniu w stosunek najmu w trybie art. 691 Kodeksu Cywilnego” (ZLM, pliki do pobrania).